Wil je weten bij welke klachten Levvel hulp kan bieden?
Wat is een persoonlijkheidsstoornis
Bij een persoonlijkheidsstoornis denkt, voelt en reageert iemand op een manier die duidelijk afwijkt van wat door anderen als ‘gewoon’ wordt gezien. Vaak zie je in de tienertijd de eerste kenmerken hiervan. Extreme emoties en reacties die leiden tot persoonlijke problemen, of vastlopen op school, in werk of in het contact met anderen, maken dat het om een stoornis gaat.
De problemen van een persoonlijkheidsstoornis zijn meestal langdurig en complex. Ook kunnen er andere psychische problemen zijn, zoals stemmingsproblemen en traumaklachten. Een persoonlijkheidsstoornis is vaak lastig in kaart te brengen. Er bestaan verschillende persoonlijkheidsstoornissen, die ook nog eens kunnen overlappen. Levvel zet zich in voor een laagdrempelig behandelkader (GIT-PD) waar iedere jeugdhulpverlener mee aan de slag kan.
Persoonlijkheidsstoornissen worden ingedeeld in drie clusters:
- Cluster A kenmerkt zich door opvallend of zonderling gedrag (zoals wantrouwend of teruggetrokken zijn).
- Cluster B gaat vaak samen met emotioneel intens en impulsief gedrag.
- Cluster C wordt gekenmerkt door angst en vermijding.
Een bekende persoonlijkheidsstoornis binnen cluster B is de borderline persoonlijkheidsstoornis (BPS). Jongeren met borderlineproblematiek ervaren vaak sterke stemmingswisselingen, moeite met emotieregulatie en angst om verlaten te worden. Deze kwetsbaarheid kan grote invloed hebben op relaties, school en zelfbeeld.
Impact persoonlijkheidsstoornis
Een persoonlijkheidsstoornis heeft vaak grote gevolgen voor het dagelijks leven van een jongere. Denk aan conflicten met leeftijdsgenoten, voortdurende spanning in relaties of het volledig vermijden van sociaal contact. Ze begrijpen zichzelf niet goed en voelen zich ‘anders dan de rest’. Sommige jongeren gaan over tot zelfbeschadiging of overmatig gebruik van alcohol of drugs. Op tijd signalen herkennen – zeker bij de meest kwetsbare groep jongeren - en passende hulp bieden is daarom belangrijk.
Vroege behandeling loont
Vroegsignalering en vroegtijdige behandeling zijn belangrijk om jongeren met (beginnende) persoonlijkheidsproblemen op tijd te ondersteunen. Door al vroeg kenmerken te herkennen van bijvoorbeeld problemen met het omgaan met emoties, impulsiviteit of terugkerende conflicten, kan sneller passende hulp worden ingezet. Dit voorkomt dat problemen verergeren en helpt jongeren om hun ontwikkeling op school, thuis en in relaties vast te houden.
Vroege behandeling verkleint de kans op langdurige klachten, vermindert uitval op verschillende leefgebieden en vergroot de kans op herstel en veerkracht. Daarbij blijkt dat actief samenwerken met ouders en school de positieve resultaten versterkt. Ook korte behandelingen op maat blijken vaak effectiever voor de gezonde ontwikkeling dan één langdurig en afgerond behandeltraject.
Kenniscentrum Persoonlijkheidsstoornissen bij Levvel
Levvel zet zich in om de zorg voor jongeren met persoonlijkheidsstoornissen steeds verder te verbeteren. Dat doen we door een combinatie van praktijkervaring, onderzoek en innovatie. Ons kenniscentrum Persoonlijkheidsstoornissen is er voor jongeren met ernstige of complexe persoonlijkheidsproblemen.
Aanmeldingen voor behandeling kunnen gestuurd worden naar: aanmeldingen_teampersoonlijkheid@levvel.nl.
Voor professionals
Kenmerken van een persoonlijkheidsstoornis herkennen of goed duiden kan lastig zijn. Ook omdat er ook sprake kan zijn van een andere psychische stoornis. Bij Levvel kijken we vanuit het Kenniscentrum Persoonlijkheid graag met je mee als je vragen hebt over een complexe casus. Het Kenniscentrum is bereikbaar via: info_temapersoonlijkheid@levvel.nl.
De laatste inzichten op het gebied van emotionele stoornissen en behandelmethodieken vind je in het thema Emotionele ontwikkeling.
Meer over emotionele ontwikkeling
