In Nederland groeit 1 op de 4 kinderen op met een ouder die psychische problemen of een verslaving heeft. Voor deze kinderen ligt het risico op eigen problematiek hoger. Toch worden de hulpvragen van ouders en kinderen vaak apart behandeld. 6 innovatieve pilots laten zien dat het anders kan: wanneer professionals uit jeugd- en volwassenen-ggz samen optrekken en gezinsgericht werken, ontstaan duidelijke voordelen.
Pilots gezinsgerichte hulp
De pilots richtten zich op intensieve samenwerking tussen jeugdhulp en volwassenen-ggz. Het doel: samenhangende hulp bieden aan gezinnen waarin ouders en kinderen te maken hebben met psychische problematiek. Onderzoek door Irma Hein van Levvel samen met het Verwey-Jonker Instituut, Trimbos-instituut, Bureau Anderzoek en de Academische Werkplaats GeZIeN bracht in kaart:
- Hoe hulpverleners samen optrekken en kennis delen.
- Wat gezinnen ervaren bij gezinsgericht werken.
- Welke obstakels samenwerking in de praktijk remmen.
Gezinnen en professionals zien nut en noodzaak
De pilots laten zien dat gezinsgerecht werken loont:
- Hulpverleners werken beter samen: ze krijgen een gedeeld beeld van wat het gezin nodig heeft.
- Ouders voelen zich gehoord: problemen worden niet meer versnipperd behandeld.
- Kinderen profiteren: samenhangende hulp voorkomt extra problemen.
Gezamenlijk werken zorgt voor meer continuïteit en betere afstemming. Hulpverleners leren van elkaar en kunnen gezinnen duidelijk uitleggen hoe problemen met elkaar samenhangen. Dat geeft rust, begrip en versterkt de opvoedrol van ouders.
Obstakels die samenwerking nog lastig maken
Toch blijkt uit de pilots dat structureel samenwerken nog niet vanzelfsprekend is. Er zijn drie grote uitdagingen:
- Organisatie: verschillende teams en werkwijzen maken samenwerken lastig.
- Financiën: jeugd en volwassenen hebben aparte budgetten.
- Privacy: onduidelijkheid over welke informatie gedeeld mag worden.
Deze problemen vragen om oplossingen op systeemniveau, niet alleen inzet van professionals.
Wat betekent dit voor de praktijk?
Gezinsgerichte samenwerking werkt en levert direct voordeel op voor gezinnen. Ouders voelen zich beter gehoord, kinderen profiteren en hulpverleners krijgen een beter beeld van de situatie. Later dit jaar verschijnt een handreiking voor organisaties in de volwassenen-ggz en jeugdhulp, zodat samenwerken makkelijker wordt in de praktijk.
Lees hier alle bevindingen van het onderzoek en concrete handvatten:
Rapport Verbinden, veranderen, verankeren – Trimbos-instituut